Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Ataksi yürüme bozuklukları(fazlası için www.tipfakultesi.org)

8,496 views

Published on

  • Login to see the comments

Ataksi yürüme bozuklukları(fazlası için www.tipfakultesi.org)

  1. 1. Ataksi ve Yürüme Bozuklukları Uz.Dr.Emin Gökhan Gençer Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniği
  2. 2. Giriş:  Tanım: Ataksi: Yumuşak istemli hareketleri meydana getirmekteki yetersizlik. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.20112
  3. 3. Yürüyüş bozuklukları ataksik yürüyüşü içerdiği gibi diğer durumları da kapsar. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.20113
  4. 4. Semptomatoloji: Hastanın kendisi ya da yakınları en sık; güçsüzlük, dengesizlik, inme, düşme, tarifler KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.20114
  5. 5. Semptomatoloji: Çoğunlukla uygunsuz ve non spesifik bir şikayet ile başvurabilir. Bu şikayet hastanın primer(serebellar infarkt) sorunu yada başka bir klinik duruma sekonder(hemiplejiye bağlı dengeyi sağlayamama) olabilir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.20115
  6. 6. Patofizyoloji: Bir çok mekanizma işin içinde: santral sinir sistemi hastalıkları, periferal nöropatiler. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.20116
  7. 7.  TABLE 230-1 Common Etiologies of Acute Ataxia  and Gait Disturbances  Systemic conditions Intoxications with  diminished alertness Ethanol  Sedative-hypnotics Intoxications with relatively preserved alertness  (diminished alertness at  higher levels)  Phenytoin  Carbamazepine  Valproic acid  Heavy metals—lead, organic mercurials Other  metabolic disorders Hyponatremia Inborn errors of  metabolism Disorders predominantly of the  nervous system  Conditions affecting predominantly one region of the central nervous system  Cerebellum Hemorrhage Infarction  Degenerative changes  Abscess Cortex  Frontal tumor, hemorrhage, or trauma  Hydrocephalus Subcortical  Thalamic infarction or hemorrhage  Parkinson's disease Spinal cord  Cervical spondylosis  Posterior column disorders  Conditions affecting predominantly the peripheral nervous system  Peripheral neuropathy Vestibulopathy KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.20117
  8. 8. Genellikle serebellar kaynaklı olduğu düşünülse bile en sık görülen nedenler serebellum kaynaklı değildir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.20118
  9. 9. En sık kullanılan klasifikasyon : motor :serebellum kaynaklı. sensoriyal: periferal sinirler ve dorsal kolon. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.20119
  10. 10. Motor Ataksiler: Genellikle serebellumun primer bozukluğu. Sensorial receptörler ve afferent yollar intakttır. Proprioseptif bilginin integrasyonunda problem vardır. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201110
  11. 11. Serebellumun hemisferlerindeki lezyonlar ipsilateral extremitede kas güçsüzlüğü ve koordinasyon bozukluğu yapabilir. Orta bölgelerden kaynaklanan lezyonlar sıklıkla düz bir şekilde durma ,şiddetli vakalarda oturma güçsüzlüğü ile ortaya çıkar. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201111
  12. 12. Atipik lezyonlar -kapsula internanın posterior bacağındaki laküner infarktlar, -küçük MCA derin dal infarktları; serebello-kortikal yolları etkiler. -talamik nükleuslardaki küçük kanama ve infarktlar hemi hipoestezi ile birlikte motor benzeri bir ataksiye neden olabilir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201112
  13. 13. Atipik lezyonlar: -frontal lobu etkileyen lezyonlar (tumor, hidrosefali) kontrlateral motor ataksiye neden olur. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201113
  14. 14. Sensoriyal ataksi: -propriyosepsiyon ve eklem pozisyon duyusunun CNS iletimi ile ilgili bozukluk ile ortaya çıkar. - periferal sinirler , -spinal kord , -serebellar input yolları etkilenmiştir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201114
  15. 15.  serebellum intakt olmasına rağmen koordinasyon bozuktur.  görsel duyu ayarlanması ile kompanse edilebilir.  gözleri kapatma ile genellikle durum kötüleşir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201115
  16. 16. Klinik özellikler: Bütün belirti ve bulgular ve tıbbi hikaye bir bütün olarak değerlendirilmelidir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201116
  17. 17. - baş ağrısı, - ateş , -kusma, -güçsüzlük, -halsizlik, anamnezde sorgulanmalı. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201117
  18. 18. Ateşli hastalık hikayesi, Aile hikayesi, Belirtilerin başlama süresi ve doğası, KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201118
  19. 19. Vaka: Akut başlangıçlı şiddetli bulantı kusma baş ağrısı,yürüyememe: KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201119
  20. 20.  serebellar kanama. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201120
  21. 21. Vaka: içki içme sonrası denge kaybı ayakta durmakta güçlük ve dengesizlik şikayeti olan genç hasta,baş ağrısı ve kusma tariflemiyor nörolojik muayenede lateralizan bulgu yok. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201121
  22. 22.  observasyon sonrası semptomlar düzelirse taburcu.  ek incelemeye gerek yok. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201122
  23. 23. -tam fizik ve nörolojik muayene elzemdir. - ortostatik hipotansiyon (?)! -özelllikle yaşlı hastalarda hipovolemi dengesizlik ile karışır ve sadece I.V. sıvı tedavisi ile düzelir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201123
  24. 24. -yürüme, -oturma, -ayağa kalkma , - olduğu yerde dönme, - topukta ve parmak ucunda yürüme. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201124
  25. 25. Tandem Walk : - bir ayağın topuğunu diğer bir ayağın önüne atarak yürüme. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201125
  26. 26. Serebelllar testler: - yumuşak gönüllü hareketleri yapma veya hızlı değişen hareketleri yapması istenir. -dissinerji : hareketleri parçalara ayıramama. -dismetri : ince motor hareketleri yapmada zorlanma. -disdiadokinezi : hızlı ardışık hareketlerde beceriksizlik. GENELLİKLE LATERAL SEREBELLUM KAYNAKLIDIR. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201126
  27. 27.  dissinerji: parmak burun testi ile incelenir. proprioseptiv duyunun algılanmasını test eder. posterior kolon ve serebellum hakkında bilgi verir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201127
  28. 28. alt extremitenin proprioseptif duyusu: -diz topuk testi. - serebellar bozukluklarda dize aşırı hızlı bir vuruş mevcuttur - posterior kolon hastalıklarında dizi bulmada zorluk ve tibia boyunca ilerler iken sağa sola yalpalama mevcuttur. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201128
  29. 29. Romberg: -primer olarak bir duyu testidir. -pozitif olması sensoriyal ve motor atksi ayırımında önemli. -ayakta kollar açık bir şekilde ayaklar dar bir şekilde açılmış; -önce gözler açık,ataksi varlığı bakılır. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201129
  30. 30.  Sonra gözler kapatılır ve ataksinin ortaya çıkışı veya şiddetlenmesi takip edilir.  Romberg pozitif olması periferal nöropati veya dorsal kolonda proprioseptif duyu kaybı olması lehinedir.  Normal kişilerde de geçici dengesizlik hissi olabilir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201130
  31. 31. Bu test yönlendirme açısından değerli olsa da konfirmasyon için ileri nörolojik inceleme gereklidir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201131
  32. 32. en sık dorsal kolon lezyonu nörosfiliz (tabes dorsalis) hasta doğru yürüyüş için visual informasyona bağımlıdır. tipik olan hastanın karanlıkta veya gözlerini kapatınca yürüyememesidir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201132
  33. 33. hasta istemsiz olarak öne eğilir ve gözlerini yere diker. ‘’ tabes’li adımına bakar’’ KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201133
  34. 34. vitamin B 12 eksikliği de dorsal kolon disfonksiyonu yapabilir. nöropatisi megaloblastik anemiden önce ortaya çıkar KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201134
  35. 35. Duyu muayenesi: denge bozukluğu ile başvuran hastada mutlaka: eklem pozisyon, vibrasyon, iğne batırma testleri; Neden? KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201135
  36. 36. D.T.R. lerinin incelenmesi alternatif ayırıcı tanılara yönelme açısından önemlidir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201136
  37. 37. nistagmus: CNS deki herhangi bir lokalizasyondaki lezyonlara bağlı ortaya çıkabilir, fakat nistagmus varlığı patolojinin periferal sinirler ve dorsal kolona değil intrakranial bir hadiseye bağlı olduğunu gösterir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201137
  38. 38. Serebellar: -motor ataksi de denir. -dengesiz ve düzensiz adımlar ile karakterizedir. - çevredeki engellere uyum azalmıştır. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201138
  39. 39. Sensoriyal ataksi: Proprioseptif duyu kaybından kaynaklanan sert ayak hareketleri ve yeri tokatlar gibi yürüme ile karakterizedir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201139
  40. 40. Apraksi: -Hasta yürüyüş sürecini başlatamaz. bir çeşit ateşleme bozukluğu olarak adlandırlabilir. -yüksek basınçlı hidrosfali -non dominant hemisfer lezyonu KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201140
  41. 41. Equine yürüyüşü: - peroneal kas güçsüzlüğüne bağlı. - yüksek adımlı yürüyüş ile karakterize. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201141
  42. 42. Parkinsonyen yürüyüş: -başlangıç sonrası öne eğilerek hızlı bir şekilde küçük adımlarla yürür. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201142
  43. 43. Hemiparezi: - oraklayarak yürür KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201143
  44. 44. Somatizasyon bozukluğu:(konversiyon) -hasta abartılı hareketler ile düşecekmiş gibi yürür fakat bırakılsa da düşmez. -bu yürüyüşe ‘astasia abasia’ denir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201144
  45. 45. Teşhis: -öncelikli olarak sistemik mi yoksa sinir sistemi ile mi ilgili olduğu. -ikinci adım C.N.S. veya sensorial periferik sinir sistemi kaynaklı olup olmadığı. -üçüncü adım ise anatomik lokasyonu belirlemektir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201145
  46. 46. sonuç olarak: - hastalığın şiddeti , - ko - morbid durumlar, - diğer belirti ve klinik bulgular; hastalığa spesifik bir teşhis için yardımcıdır. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201146
  47. 47. - saatler veya birkaç gün içinde oluşan yürüme bozukluğu acil serviste ileri inceleme gerektirir. - haftalar ve aylar içinde oluşan güç kaybı olan hastalar ayaktan takip ve incelemeye uygundur. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201147
  48. 48. Araştırma ve tedaviyi etkileyen özel durumlar ! KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201148
  49. 49. Geriatrik hasta(senile gait):  Yaşla birlikte: - yürüme yavaşlar. - adım aralığı daralır. - ayak açıklığı artar. kendini bir şeylerden korur gibi(!) her an takılıp düşecek gibi(!) KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201149
  50. 50. Patofizyolojisi tam olarak anlaşılamamıştır - orta derece nöronal kayıp, - propriosepsiyonun azalması, - düzeltici tepkilerin yavaşlaması, - alt extremite kas güçsüzlüğü parkinson hastalığı ayırıcı tanıda göz önünde bulundurulmalı. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201150
  51. 51. Alkol bağımlılığı: - konfüzyon - anormal göz hareketleri - akut ataksi birlikte ise WERNİCKE ENSEFALOPATİSİ her zaman hatırlanmalı. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201151
  52. 52. çocuklar - muayene mutlaka kas güçsüzlüğünü içermeli. - çocuk mental olarak normal ve uyanık ve çevre ile ilgili olabilir -önemli olan duruş yürüyüş ve oturuşundaki dengedir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201152
  53. 53. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201153
  54. 54. intoksikasyonları akılda tutmak gerekir. - ethanol kokusu direkt açıklayıcı olabilir. - evde tutulan ilaçları sorgula. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201154
  55. 55. -piruvat dekarbosilaz kompleksi eksikliği ataxi nedenidir. -aile hikayesi olmayabilir - tipik olarak, başlangıcı ilerleyici ise de akut kötüleşmeler olabilir.. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201155
  56. 56. -posterior fossa kitle lezyonları ataksiye neden olabilir - tam bir nörolojik muayene diğer patolojik bulguları ortaya çıkarabilir. -özellikle oküler bakış kısıtlılığı kitle lezyonunu düşündürmelidir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201156
  57. 57. - aşıları takiben. -varicella zoster virus enfeksiyonlarının erupsiyon öncesi fazında. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201157
  58. 58. Varicella induced ataxia: - sıklıkla 2-4 yaşlarında. - ani başlangıçlı ataksi - beraberinde ataş görülebilir - hastalığın prodromal belirtilerinden sonra 2 günden 2 haftaya kadar sürebilir. . KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201158
  59. 59.  - diğer nörolojik belirtiler dismetri ve nadiren kranial sinir anomalileridir.  - araz bırakmadan tamamen iyileşir.  - sebebinin geçici demiyelinizasyon olduğu düşünülmektedir. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201159
  60. 60. KEAH ACİL TIP - Uzm. Dr. Emin Gökhan Gençer22.11.201160

×