Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Gebelik dönemleri ve prenatal değerlendirme

2,430 views

Published on

Gebelik dönemleri ve prenatal değerlendirme

Published in: Health & Medicine
  • Login to see the comments

Gebelik dönemleri ve prenatal değerlendirme

  1. 1. GEBELİK DÖNEMLERİ VE PRENATAL DEĞERLENDİRME Prof. Dr. Sebahat ATAR
  2. 2. FETAL GELİŞİM DÖNEMLERİ  Embriyonik dönem: 5-10. Hf  Organ gelişimi  Fetal dönem: 11. hf – term  Farklılaşma, gelişme ve maturasyon  Birinci üçay (trimestir) : 2-14. hf  ikinci üçay :15-28 hf  Üçüncü üçay : 29-41 hf
  3. 3. GEBELİK İLE İLGİLİ TANIMLAR  Gravida  Parite  Abortus  Primigravida/Primipara  Multipara  Nulligravida/Nullipara
  4. 4. PRENATAL BAKIMIN HEDEFLERI Sağlıklı bebek doğurtulması, gebe ile ilgili risklerin en aza indirilmesi Gebelik yaşının doğru hesaplanması Yüksek riskli gebeliklerin belirlenmesi Gebelik ile ilgili sorunların ortaya çıkmadan saptanılarak önlenmesi Gebenin eğitimi
  5. 5. DOĞUM ÖNCESİ BAKIM (DÖB,PRENATAL BAKIM) Gebeliğin tanısı İlk muayene Peryodik muayeneler Tarama testleri Gebenin eğitimi
  6. 6. GEBELİK TANISI Şüpheli gebelik yakınma ve bulguları Olası gebelik bulguları Kesin gebelik bulguları
  7. 7. ŞÜPHELİ GEBELİK YAKINMA VE BULGULARI  Bulantı, kusma  Mesanede irritabilite  Halsizlik  Adet gecikmesi  Göğüslerde değişklikler  Vagina mukozası ve servikste konjesyon (Chadwick)  Cilt değişiklikleri
  8. 8. OLASI GEBELİK BULGULARI Karnın büyümesi Uterusta değişiklikler (Hegar, Piskacek) Servikste yumuşama (Goodell) Braxton-Hicks kasılmaları Fetusun el ile hissedilmesi Biyokimyasal testler (HCG, progesteron)
  9. 9. BİYOKİMYASAL TESTLER (HCG)  Sinsityotrofoblastlardan salgılanır   alt ünitesi hCG için spesifik  Fertilizasyondan 6-9 gün sonra saptanır  İkiye katlanma zamanı: 1.5-2 gün  Maksimum düzeye erişme: 70. gün  İdrar ile atılır
  10. 10. KESİN GEBELİK BULGULARI Fetal hareketlerin hissedilmesi Fetal kalp atımlarının saptanılması Ultrason ile fetusun görülmesi
  11. 11. İLK VİZİT-HİKAYE  Mevcut hastalıkları  Depresyon, epilepsi, HT, vb  Obstetrik risk faktörlerinin belirlenmesi  Erken doğum öyküsü  Tekrarlayan gebelik kayıpları, servikal yetmezlik  Preeklampsi/eklampsi  Gestasyonel diyabet  İntrauterin gelişme geriliği/makrozomik fetus  Zor doğum, müdahaleli doğum  Sezaryen  Diğerleri
  12. 12. İLK VİZİT-HİKAYE
  13. 13. GEBELİKTE ÖNERİLEN KİLO ALIMI Toplam kilo alımı (kg) İkiz gebelik Toplam kg Zayıf (< 18.5 kg/m²) 12.5-18.0 Bilgi yok Normal (18.5-24.9 kg/m²) 11.5-16.0 16.5-24 Kilolu (25.0-29.9 kg/m²) 7.0-11.5 14-22.5 Obez (≥ 30.0 kg/m²) 5.0-9.0 11-19  2009 IOM/NRC kılavuzu
  14. 14. İLK VİZİT Tam fizik muayene Pelvik muayene Ultrasonografi  Gebelik yaşı tayini CRL (baş-popo uzunluk ölçümü en güvenilir)  Tekil/çoğul gebelik ayırımı  İntrauterin gebeliğin gösterilmesi
  15. 15. İLK VİZİT-LABORATUVAR  Tüm gebelerden istenilecek  Tam kan sayımı (Hb, Htc, trombosit)  Kan grubu ve Rh tayini  IDC, HbA1c (Rh uyuşmazlığı var ise)  Rubella Ig G  VDRL  Gonore ve klamidya testi  İdrar kültürü  Hepatitis B yüzey antijeni (HBs Ag)  HIV testi  Pap yayma
  16. 16. İLK VİZİT-LABORATUVAR  Toksoplazma taraması  Kontamine çiğ et yeme  Kontamine su içme  Kedi besleme ve toxo şüphesi  Gonore taraması  25 yaş altında olma  Çok sayıda seksüel partnerin olması  Cinsel yolla geçen enf öyküsü  Herpes Simplex V taraması  Cinsel yolla geçen hastalık riski yüksek  İmmün düşkün
  17. 17. İLK VİZİT-LABORATUVAR  Tbc taraması  Fakirlik  İlaç kullanımı  HIV enf varlığı  Tbc endemik alandan gelme  CMV taraması  Kreşte çalışma  Adolesanlar  Birden fazla cinsel partneri olanlar  Cinsel yolla hastalık öyküsü
  18. 18. İLK VİZİT-LABORATUVAR  Hepatit C taraması  Kan transfüzyonu öyküsü  Organ transplantasyonu öyküsü  IV uyuşturucu/ilaç kullanımı  Pap yayma  21 yaşın üzerinde  Son bir yıl içinde tarama yok  TSH  Tiroid disfonksiyon ile ilişkili yakınmaları varlığı  Hipo/Hipertiroidi öyküsü
  19. 19. İLK VİZİT-LABORATUVAR Kromozom anomali tarama testleri ile ilgili bilgi verilir  İkili Test (fBhCG+PAPP-A)  Kombine Test (Nukal + İkili Test)  Üçlü Test (aFP+hCG+uE3)  Dörtlü Test (aFP+fBhCG+uE3+Inhibin-A)  İntegre Test (NT+PAPP-A+Dörtlü test)  Fetal DNA testi
  20. 20. KROMOZOM ANOMALI TARAMA TESTLERINE GENEL BAKIŞ Kombine test  NT İkili test (fBhCG+PAPP-A)  Saptama oranı: %80-%85  Zamanı: 11-14. hf  Yalancı pozitiflik: %5 Üçlü test  aFP+hCG+uE3  Saptama oranı: %60-%70  Yapılma zamanı: 15-22 hf  Yalancı pozitiflik: %5
  21. 21. KROMOZOM ANOMALI TARAMA TESTLERINE GENEL BAKIŞ  Dörtlü test  aFP+fBhCG+uE3+Inhibin-A  Saptama oranı: %65-80  Zamanı: 15-22 hf  Yalanca pozitiflik: %5  İntegre test  NT+PAPP-A+Dörtlü test  Zamanı: 11-14 ve 15-22 hf  Saptama oranı: %95  Yalanca pozitiflik: %-%5
  22. 22. FETAL DNA TESTİ  Sinonimler  Cell-free fetal DNA testi  Non-invasive prenatal test (NIPT)  Saptama oranı: %99  Yalancı pozitiflik: % 0.1-%0.5  Tanısal test değildir.  Pozitif sonuçların karyotipleme ile doğrulanması gerekir  Trizomi 21, 13, 18, monozomi X, seks kromozom anöploidileri
  23. 23. FETAL DNA TESTİNİN İSTENİLDİĞİ DURUMLAR  İleri anne yaşı  Kromozom anomalili bebek doğurma öyküsü  Diğer tarama testinde pozitif sonuç çıkması  Ultrason ile kromozom anomali riskinde artış ile birlikte olan bulgu varlığı (major anomaliler hariç)  Gebe veya eşinde kromozom 21, 18 veya 13 translokasyon varlığı  Diğer durumlar
  24. 24. İKINCI TRIMESTER MUAYENESI (14-28 HF)  14-24 hf arası muayene  Kromozom anomali taraması  Nöral tüp defekti taraması  AFP (15-22 hf)  Fizik muayene  Kilo, -Kan basıncı,  Kalp atımlarının dinlenilmesi  Fundus yüksekliğinin ölçülmesi  Ayrıntılı USG (18-22 hf)  Fetusta yapısal anomali bakılması  Genetik sonogram  Maternal/fetal Doppler (uterin arter, duktus venosus, vb)
  25. 25. İKINCI TRIMESTER MUAYENESI (14-28 HF)  24-28 hf arası muayene  Hb, Htc  Tam idrarda protein  İlk gebelik  Patolojik uterin arter doppleri  Preeklampsi/eklampsi öyküsü  Gebede böbrek hastalığı  Gebede kr HT öyküsü  Gestasyonel diyabet tarama/tanı testi  50 gr tarama / 100 gr yükleme veya  75 gr tanısal test
  26. 26. ÜÇÜNCÜ TRİMESTER MUAYENESİ (28-31 HF)  Fizik muayene  Kilo  Kan basıncı  Fetal kalp atımlarının dinlenmesi  Fundus yükseklik ölçümü  36. hf fetal geliş tayini  36. hf fetal geliş makat ise eksternal sefalik versiyon  Bilgilendirme  Emzirme ve yenidoğanın beslenmesi  Yenidoğan ile ilk vücut teması  Bebek ile evde yaşam
  27. 27. ÜÇÜNCÜ TRİMESTER MUAYENESİ (28-31 HF)  Laboratuvar Grup B step vajen ve rektal kültürleri (35-37 hf) NST (veya diğer iyilik hali testleri) IDC (Rh uyuşmazlığı) Cinsel yolla geçeh hastalık riski yüksek grupta Klamidya, gonore, sifiliz, HIV, Herpes, HBs Ag
  28. 28. DÜŞÜK RİSK GRUBUNDA TAKİP MUAYENELERİ  28. Hf kadar  4 hf ara ile  28-36 hf arasında  3 hf ara ile  36 hf-doğum  1 hf ara ile  Her muayenede  Gebenin kilosu, kan basıncı, tam idrar  Fetal kalp atımları dinlenir (10. hf sonra)  Fundus yükseklik ölçümü (20. hf sonra)  Fetal hareketler sorgulanır (20. hf sonra)
  29. 29. DOĞUM SONRASI MUAYENE Zamanı  Doğumdan 3-4 hf sonra en geç 6 hf sonra  Erken kontrol: Doğumdan 1-2 hf sonra Sezaryen olguları Doğum sonu depresyon riski yüksek olanlar Fizik muayene  Kilo ölçümü -Kan basıncı ölçümü  Tiroid, meme, karın muayenesi  Pelvik muayene
  30. 30. Depresyon skalası ile değerlendirme Bilgilendirme  Emzirme  Cinsellik  Gebelikte korunma  Psikolojik durum Laboratuvar  HbA1c (Gestasonel diyabet olguları) DOĞUM SONRASI MUAYENE

×