Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Kipler

2,745 views

Published on

Published in: Business, Travel
  • My struggles with my dissertation were long gone since the day I contacted Emily for my dissertation help. Great assistance by guys from ⇒⇒⇒WRITE-MY-PAPER.net ⇐⇐⇐
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
  • Be the first to like this

Kipler

  1. 1. DİLEK KİPLERİ
  2. 2. <ul><li>Ödevini yemekten önce yapasın. </li></ul><ul><li>Ödevini yemekten önce yap . </li></ul><ul><li>Ödevini yemekten önce yapmalısın. </li></ul><ul><li>Ödevini yemekten önce yaparsan , diziyi izleyebilirsin. </li></ul><ul><li>Yukarıdaki cümleleri anlam bakımından inceleyiniz.Eylemlerdeki hangi ekler cümlede anlam değişikliğine sebep olmuştur? </li></ul><ul><li>Bu cümlelerde belli bir zaman kavramı var mı? </li></ul>
  3. 3. <ul><li>Bu sınavı kazanmalıyım. </li></ul><ul><li>Bu gece yola çıkacaklar. </li></ul><ul><li>Sana mektup gönderdim. </li></ul><ul><li>Odasında ders çalışıyor. </li></ul><ul><li>Yukarıdaki eylemlerden hangisinin yapılış zamanı belli değildir? </li></ul><ul><li>Bu eylemde zaman bildiren ek yerine hangi ek gelmiştir? </li></ul><ul><li>Bu ek cümleye nasıl bir anlam yüklemiştir? </li></ul>
  4. 4. <ul><li>…………… :-Buradaki bütün dosyaları incele .Sonra bunlarla ilgili olarak bana rapor ver. </li></ul><ul><li>…………… : -Önce yemeğe çıksam , sonra söylediklerinizi yapsam olmaz mı? </li></ul><ul><li>…………… .:-Hayır.Bu söylediklerimi şimdi yapmalısın .Toplantı iki saat sonra. </li></ul><ul><li>…………… ..:-Peki, hemen dosyaları incelemeye başlayayım .Size raporu sunayım .Sonra da öğle yemeğine çıkayım . </li></ul><ul><li>Yukarıdaki diyaloğu inceleyiniz. Sizce konuşanlardan hangisi patron, hangisi işçidir? </li></ul><ul><li>Bunu hangi ifadelerden anladınız? </li></ul><ul><li>Altı çizili eylemlerin aldıkları ekleri ve bu eklerin cümleye kattığı anlamı inceleyiniz. </li></ul>
  5. 5. <ul><li>O halde eylemde zaman bildirmeyen, eyleme istek, emir, şart ve gereklilik anlamlarını yükleyen bu eklere ne isim verebiliriz? </li></ul>
  6. 6. <ul><li>DİLEK KİPLERİ </li></ul>İSTEK KİPİ EMİR KİPİ DİLEK ŞART KİPİ GEREKLİLİK KİPİ
  7. 7. İSTEK KİPİ
  8. 8. <ul><li>Seni hiç unutmayacağımı bilesin. </li></ul><ul><li>Biraz daha oyalanırsan okula geç kalacaksın. </li></ul><ul><li>Bu formu hemen doldurmalısın. </li></ul><ul><li>Boş vakitlerinde annene yardım ediyormuşsun. </li></ul><ul><li>Yukarıdaki cümlelerin hangisinde bir şeyin olmasına dair istek söz konusudur? </li></ul><ul><li>Bu cümlede “istek” hangi ekle sağlanmıştır? </li></ul>
  9. 9. <ul><li>İstek Kipi : Eylem kök ya da gövdelerine “-a, -e” eki getirilerek yapılır. </li></ul><ul><li>1. Getirildiği eyleme istek anlamı verir. </li></ul><ul><li>Örnek : Akşama ben de size ge le yim. </li></ul><ul><li>2. İsteğin yanı sıra öğüt ve gereklilik anlamı verir. </li></ul><ul><li>Örnek : Kimsesizlere yardım ed e lim. (Öğüt) </li></ul><ul><li>Derslerimize düzenli çalış a lım. (Gereklilik) </li></ul><ul><li>İstek kipinin kişilere göre çekimi şöyledir. </li></ul>Al-a-lar Al-a 3. Al-a-sınız Al-a-sın 2. Al-a-lım Al-a-(y)-ım 1. ÇOĞUL TEKİL KİŞİ
  10. 10. DİLEK ŞART KİPLERİ
  11. 11. <ul><li>Sen gülersen ben de gülerim. </li></ul><ul><li>Muhakkak onu aramalısın. </li></ul><ul><li>Bu sabah trene biniyor. </li></ul><ul><li>Geleceğini sana söylemedi mi? </li></ul><ul><li>Yukarıdaki cümlelerin hangisinde bir şeyin olması şarta bağlıdır? </li></ul><ul><li>Bu şart anlamı eylemdeki hangi ek ile sağlanmıştır? </li></ul>
  12. 12. <ul><li>Dilek – Şart Kipi : Eylem tabanlarına “-sa, -se” ekinin getirilmesiyle yapılır. </li></ul><ul><li>1. Eyleme dilek anlamı verir. </li></ul><ul><li>Ben de seninle gel se m. </li></ul><ul><li>Tiyatroya değil de, sinemaya git se k. </li></ul><ul><li>2. Koşul anlamıyla kullanılır. </li></ul><ul><li>Bu işi başarır sa , güvenimi kazanır. </li></ul><ul><li>Gider se , bir daha dönmez. </li></ul><ul><li>Dilek-şart kipinin kişilere göre çekimi şöyledir </li></ul>Gör-se-ler Gör-se 3. Gör-se-niz Gör-se-n 2. Gör-se-k Gör-se-m 1. ÇOĞUL TEKİL KİŞİ
  13. 13. GEREKLİLİK KİPİ
  14. 14. <ul><li>Birlikte sinemaya gitmişler. </li></ul><ul><li>Bu sene bahar erken gelecek. </li></ul><ul><li>Sesini bir kez daha duysam. </li></ul><ul><li>Emniyet kemeri takmalısınız. </li></ul><ul><li>Yukarıdaki cümlelerin hangisinde eylemin kesinlikle yapılması gerektiği belirtiliyor? </li></ul><ul><li>Bu anlam eylemdeki hangi ekle sağlanmıştır. </li></ul>
  15. 15. <ul><li>Gereklilik Kipi : Eylem kök ya da gövdelerine </li></ul><ul><li>“ -malı, -meli” ekinin getirilmesiyle yapılır. </li></ul><ul><li>Eylemin yapılması, olması gerektiğini bildirir. Bu anlam, “gerek, lazım, icap etmek” sözcükleriyle de sağlanır. </li></ul><ul><li>Onunla hemen konuş malı yım. </li></ul><ul><li>Bu işi yarına bitir meli yiz. </li></ul><ul><li>Gereklilik kipinin kişilere göre çekimi şöyledir. </li></ul>Gül-meli-ler Gül-meli 3. Gül-meli-siniz Gül-meli-sin 2. Gül-meli-(y)-iz Gül-meli-(y)-im 1. ÇOĞUL TEKİL KİŞİ
  16. 16. EMİR KİPİ
  17. 17. <ul><li>Burada sigara içmemelisiniz. </li></ul><ul><li>Ödevini yapsın. </li></ul><ul><li>Seni görseydim,selam vermez miydim? </li></ul><ul><li>Öğretmenini dikkatlice dinleyesin. </li></ul><ul><li>Yukarıdaki cümlelerin hangisinde emir anlamı vardır? </li></ul>
  18. 18. <ul><li>Beni dinle. </li></ul><ul><li>Beni dinlesin. </li></ul><ul><li>Beni dinleyin. </li></ul><ul><li>Beni dinlesinler. </li></ul><ul><li>Yukarıdaki cümleleri anlamları açısından inceleyiniz. </li></ul><ul><li>Altı çizili eylemlerin aldıkları ekleri inceleyiniz. </li></ul>
  19. 19. <ul><li>Emir (Buyurma) Kipi : Emir kipinin eki yoktur. Bu nedenle I. ve çoğul kişilerde emir kipinin çekimi olmaz. Çünkü kişiler kendi kendilerine emredemezler. Emir kipine II. Tekil kişi dışında kişi ekleri getirilebilir. </li></ul><ul><li>1. Eylemin yapılmasını emir biçiminde belirtir. </li></ul><ul><li>Derslerini bitirir bitirmez yat. (Olumlu emir) </li></ul><ul><li>Eve zamanında gelin. (Olumlu emir) </li></ul><ul><li>Dışarı çıkmayın. (Olumsuz emir) </li></ul><ul><li>2. Bazen dilek anlamıyla kullanılır. </li></ul><ul><li>Tanrım, bana yardım et. </li></ul><ul><li>Dünyada hiç aç insan olmasın. </li></ul><ul><li>Emir kipinin kişilere göre çekimi şöyledir. </li></ul>Yürü-sünler Yürü-sün 3. Yürü-yün(ünüz) Yürü 2. -------------- -------------- 1. ÇOĞUL TEKİL KİŞİ
  20. 20. <ul><li>Örnek Soru: Aşağıdaki fiillerin hangisi emir kipindedir? (1987-FL) </li></ul><ul><li>A) Yazasın B) Yazsın </li></ul><ul><li>C) Yazmalı D) Yazsa </li></ul>
  21. 21. <ul><li>Çözüm: </li></ul><ul><li>Yaz – a – sın (İstek kipi) </li></ul><ul><li>Yaz – malı (Gereklilik kipi) </li></ul><ul><li>Yaz – sa (Şart kipi) </li></ul><ul><li>Yaz - sın (Emir kipi) </li></ul><ul><li>Cevap B </li></ul>

×